Czy tłumacz środowiskowy zawsze może być bezstronny i neutralny?

Czy w przekładzie środowiskowym obowiązuje jedynie zasada wierności i zrozumiałości wobec oryginału?

Czy tłumacz środowiskowy może interweniować podczas wymiany zdań między przedstawicielem władzy a obcokrajowcem?

Czy przekład środowiskowy może być wykonywany przez tzw. tłumaczy naturalnych ?

   Tłumacze środowiskowi przeważnie interweniują wszędzie tam, gdzie występuje konieczność komunikacji między członkami mniejszości językowych (uchodźcami, imigrantami) i przedstawicielami organów i instytucji publicznych (szpitale, szkoły, ośrodki pomocy społecznej, sądy, ośrodki dla uchodźców) w rozmaitych sytuacjach związanych z życiem obcokrajowców.

Można śmiało powiedzieć, że jest to najstarszy zaświadczony w historii rodzaj tłumaczenia. Ludzie należący do różnych wspólnot językowych zawsze potrzebowali jakiejś formy przekładu, który umożliwiałby im wymianę informacji, negocjowanie warunków pokoju, więzienia i uwalniania wziętych do niewoli żołnierzy, podpisywanie traktatów, działalność misji humanitarnych. Udział tłumacza środowiskowego w takich sytuacjach pomaga zapewnić dostęp do sprawiedliwości, poszanowanie praw człowieka i godności ludzkiej.

Małgorzata Tryuk jest pracownikiem Instytutu Lingwistyki Stosowanej Uniwersytetu Warszawskiego. Od wielu lat zajmuje się pracą naukową i dydaktyczną w zakresie translatoryki. Prowadzi pionierskie w Polsce badania w dziedzinie przekładu środowiskowego.

medycznej).

   Celem tłumaczenia środowiskowego jest umożliwienie porozumienia się między przedstawicielami administracji, urzędu, instytucji publicznych danego kraju a zarazem z obcokrajowcami nieznającymi języka urzędowego oficjalnego w bardzo konkretnych sytuacjach: na komisariacie policji, w szpitalu, ośrodku zdrowia, sądzie, szkole, ośrodku dla uchodźców, biurze pomocy społecznej.

   Tłumacze środowiskowi są również zatrudniani (i potrzebni) w psychoterapii, turystyce, sporcie, rozrywce czy, ogólnie mówiąc, kulturze.

Najbardziej znaną odmianą tłumaczenia środowiskowego jest przekład dokonywany przez tłumacza sądowego. Z tłumaczeniem środowiskowym mamy do czynienia również w kontaktach handlowych, negocjacjach oraz w dyplomacji, lecz wydaje się, że biorąc pod uwagę coraz lepszą znajomość języków obcych wśród przemysłowców, biznesmenów i dyplomatów rola tłumaczenia w takich sytuacjach maleje.

   W porównaniu z tłumaczeniem konferencyjnym, które wymaga wyjątkowych kompetencji, tłumaczenie środowiskowe jest nisko oceniane przez społeczność tłumaczy oraz przez samo społeczeństwo.

Panuje powszechne przekonanie, że takim tłumaczem może być każdy, kto zna język, a wynagrodzenie za taką pracę jest bardzo skromne, jeśli w ogóle jest. Według przyjętych definicji tłumaczenie środowiskowe ma na celu umożliwienie pomyślnej komunikacji między stronami (np. przedstawiciel władzy – petent) ku ich obopólnemu zadowoleniu.

   Nie tylko mówią oni innymi językami i pochodzą z innych kręgów kulturowych, ale i istnieje między nimi nierówny stosunek: jeden z nich reprezentuje władzę, autorytet, siłę. Po jego stronie jest nie tylko wiedza fachowa, merytoryczna, ale i prawo decyzji o przyznaniu bądź nie pewnych praw. Drugi uczestnik wiedzy fachowej nie posiada i jest uzależniony od tego pierwszego. Należy się zatem spodziewać, że w takim spotkaniu tłumacz środowiskowy musi spełniać zupełnie inną rolę względem swoich klientów niż tłumacz konferencyjny czy nawet tłumacz uczestniczący w negocjacjach handlowych. Podczas konferencji naukowej, dyplomatycznej, w trakcie negocjacji wszyscy uczestnicy komunikacji mają równe prawa, różnią się  tylko stopniem czy rodzajem wiedzy na dany temat. W tłumaczeniu środowiskowym obecność tłumacza nie jest jedynie złem koniecznym”. jak się przyjęło mówić o tłumaczach konferencyjnych, ale staje się jedyną szansą. W sytuacjach trudnych i drażliwych równie trudna oraz delikatna jest rola tłumacza środowiskowego.

   W obecnej dobie rolę tłumacza środowiskowego rozumie się nie tylko jako budowanie pomostu między językami a kulturami, lecz również jako przywracanie czy budowanie na nowo stosunków opartych na równości. Inaczej mówiąc, tłumacz środowiskowy spełnia w praktyce inną rolę względem swoich klientów niż z definicji spełnia każdy tłumacz. A wiąże się to z określeniem jego kompetencji: tłumacz musi wykazać się nie tylko znajomością języków i kultur, ale także bezstronnością, neutralnością, odpornością na stres. Ale to nie wszystko. Jeśli posłużymy się opisami ról odgrywanymi przez ludzi w społeczeństwie (por. Goffman 1973), to można powiedzieć, że tłumacz postrzegany jest przez społeczeństwo, czasem przez siebie samego, jako postać drugoplanowa (ang. ..non-person”, niem. „Randfigur”), stojąca z boku, na marginesie. Sami tłumacze często mówią o sobie, że podczas wykonywania tłumaczenia chcą być niewidoczni, przezroczyści jak szyba dla uczestników komunikacji. W praktyce jednak tłumacz środowiskowy porusza się między partnerami, którzy zajmują w akcie komunikacji inną pozycję (inna wiedza, inny status społeczny i zawodowy, inne prawa oraz obowiązki, inny język, inna kultura), w sytuacjach, w których wymaga się od niego umiejętności rozwiązywania konfliktów.

Książka jest idealna lekturą przygotowującą do egzaminu państwowego na tłumacza przysięgłego.

W sklepie internetowym i w antykwariacie książki Szczecin antykwariatszczecin.pl oraz antykwariatksiazki.pl znajdziesz literaturę dla prawników, psychologów, psychiatrów i biegłych sądowych. Książki dla rozwodników,rodziców z władza rodzicielską. Posiadamy bogaty zasób książek teologicznych i religijnych.